De nieuwe minister van VWS: Edith Schippers

Nu de rook van de moeizame formatie eindelijk is opgetrokken, weten we wie de nieuwe minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport wordt. Drs. Edith Schippers, geboren in 1964, gehuwd en moeder van één dochter, is weliswaar niet direct uit de zorgsector afkomstig, maar heeft ruime ervaring met het dossier, zowel vanuit de Tweede Kamer fractie, als vanuit VNO/NCW.

Haar opvattingen lijken op de klassieke liberale leest te zijn geschoeid. Op haar website pleit zij voor positief overheidsbeleid in plaats van verboden, geboden en accijnsverhogingen op producten die (bij teveel gebruik) ongezond zijn. Ook vandaag nog, zo stelt ze, moeten liberalen alert zijn op een overheid die voor ons burgers bepaalt hoe we moeten leven.

Interessant is dat zij in 2008, samen met Anouchka van Miltenburg, de nota Dichtbij betere zorg schreef, de nieuwe visie op gezondheidszorg van de VVD-Tweede Kamerfractie. Ook al was dit rapport geschreven vanuit de oppositiebanken, het geeft in elk geval inzicht in de ideeën van de nieuwe minister. Hieronder volgt een korte samenvatting.

Voor de VVD is individuele (keuze)vrijheid en zelfbeschikking het uitgangspunt in hun liberale visie op de zorg. Het belang van de patiënt/consument staat hierbij voorop. Drie kernpunten worden genoemd:

• het in stand houden van bereikbare, kleinschalige en persoonsgerichte zorg (huisartsen, kleine ziekenhuizen);

• het verbeteren van de kwaliteit van de zorg, onder andere door meer ruimte te bieden aan dynamiek en zorgondernemerschap (bv. door het terugdringen van de burocratie);

• de burger moet meer waar voor z'n geld krijgen (bv. met avondspreekuren voor de 'hardwerkende Nederlander').

Eén van de toverwoorden in hun toekomstvisie is concurrentie, die niet alleen zou moeten leiden tot betere kwaliteit, maar ook tot minder verspilling van gelden. Verder worden genoemd: geen premiedifferentiatie op basis van levensstijl, maar een verplichte basisverzekering inclusief acceptatieplicht voor de zorgverzekeraars; meer marktwerking, maar dan wel binnen strakke, overheidsgereguleerde kaders; versimpeling van de DBCs en financieringsstructuur; afschaffing van de numerus fixus.

We zijn benieuwd wat Edith Schippers voor ons professionals gaat betekenen. Helaas heeft haar staatssecretaris al meteen de eerste motie van wantrouwen op zak. We kunnen alleen maar hopen dat hiermee de toon niet is gezet.

De Eurpean Society of Neurosonology and Cerebral Haemodynamics ( ESNCH) werd in 1994 opgericht. Het gaat dus om ultrageluid, het zenuwstelsel en de cerebrale hemodynamiek. Ondertussen een vrij breed spectrum, want niet alleen bloedvaten, maar ook beeldvorming van het centrale en perifere zenuwstelsel komen aan bod bij de jaarlijkse bijeenkomsten. Deze vinden sinds 1996 meestal gedurende drie dagen plaats, de laatste keer in mei dit jaar in Madrid. Er waren meer dan 300 deelnemers die tutorials volgden, naar lezingen luisterden en met name ook tussendoor discussierden en contacten met collega’s legden. Want de schaal van de bijeenkomsten bevordert het informele karakter, hetgeen het nut van de bijeenkomsten zeker ten goede komt. Uiteraard is er ook steevast een Nederlandse groep aanwezig, twee collegae geven hieronder in het kort hun ervaring van het congres in Madrid weer. Overigens vindt de volgende ESNCH bijeenkomst in München plaats, direkt voorafgaand aan de European Stroke Conference. Voor verdere informatie zie ook de website van de ESNCH ( http://www.esnch.org/)

High intensity Focused Ultrasound (HiFU)
door Arjan Schaafsma

Dat de toepassing van ultrageluid niet per definitie gevaarloos is mag blijken uit de beperkingen die zijn gesteld aan de geluidsoutput van onze diagnostische apparaten. De risico’s betreffen lokale opwarming (tot uiting gebracht in de TIC, thermal index cranial bone) en cavitatie (oftewel het effect van geluid op met gas gevulde micro-belletjes in bloed of weefsel, tot uiting gebracht in de MI, mechanical index). Cavitatie verklaart mogelijk de synergistische werking van ultrageluid bij thrombolyse.

Dat de therapeutische mogelijkheden van ultrageluid nog verder kunnen worden opgerekt werd voor mij duidelijk tijdens de laatste bijeenkomst van de ESNCH. Door het in een bolvorm plaatsen van vele honderden ultrageluidstransducers kan een geluidsbundel electronisch worden gericht op een hersengebied of intracraniele tumor. Een patient kan met deze zogenaamde HiFU opstelling in de CT geplaatst worden voor stereotactische bepaling van het doelgebied zowel als in de MRI waar het effect van de ultrageluidsgolven in de vorm van lokale opwarming kan worden gevolgd. Inmiddels is er een studie voltooid in Zurich waarbij bij een tiental chronische pijnpatienten aan iedere zijde een enkele millimeters grote thalamuslaesie is geplaatst. Ongeveer 40% van deze patienten meldde na afloop een vermindering van de pijnklachten.

Naast het ‘gammaknife’ nu dus ook de ‘stereotactische sono-chirurgie’?

Zie ook:

Aubry J.F. Fundamentals of transcranial magnetic-resonance-focused ultrasound. 2010. Cerebrovasc.Dis. 29(S1): 10.

http://www.fusfoundation.org/

http://www.istu.org/

http://www.medgadget.com/

Certificering tot neurosonoloog
door Selma Tromp

Sinds een aantal jaren is het mogelijk om op het neurosonologie congres een examen af te leggen en zo gecertificeerd neurosonoloog te worden. U zult zich waarschijnlijk afvragen waar dat goed voor is. Nog nergens voor. Maar mochten in de toekomst neurologische vaatlaboratoria een Europese accreditatie nodig hebben, dan moet er een gecertificeerd neurosonoloog werkzaam zijn.

Het ging er serieus aan toe. In een grote collegezaal moesten er minimaal twee lege stoelen tussen de kandidaten zitten en kregen buren twee verschillende antwoordkaarten: A en B. Via een beamer werden tegelijkertijd een A- en een B-vraag gepresenteerd. Als je dacht blij te zijn de vragen van groep B te mogen beantwoorden, kwam je bedrogen uit, want iedereen kreeg dezelfde vragen, alleen gehusseld. De multiple choice vragen varieerden van erg gemakkelijk (welk vat ligt tussen de a. cerebri media en a. cerebri posterior?) tot erg ingewikkeld (wat gebeurt er als de pulse repetition frequency van het Duplexapparaat verlaagd wordt?). Van de 40 vragen moesten 30 goed beantwoord worden, hetgeen 17 van de 86 deelnemers lukte. Deze 17 moesten daarna een praktijkexamen afleggen, waarbij bijvoorbeeld op een proefpersoon de a. carotis interna en externa van elkaar onderscheiden moesten worden en met transcraniële Doppler de a. basilaris en a. cerebri media geregistreerd moesten worden. Het praktijkexamen werd door alle kandidaten gehaald, zodat de wereld 17 gecertificeerde neurosonologen rijker is. Eén hiervan komt uit Nederland...

De oplossing van de vorige editie

De oplossing van vorige editie: de laaggevolteerde, trifasische signalen hadden voor sommigen het karakter van fibrillatiepotentialen. Maar het vaste interval tussen de potentialen doet een andere, ritme-genererende bron vermoeden. In dit geval betreft het een pacemakersignaal, opgepikt met de naaldelektrode in de pinkmuis.

Deze keer schotelt collega Hilkman u een opname van een polysomnografie voor.

Wat is dit?

Klik hier voor een vergroting van het plaatje en om uw antwoord aan ons door te geven.

Promoties: Hans van Dijk en Bernd Lapatki.

Wederom hebben de professoren Zwarts en Stegeman promovendi afgeleverd, die in hun onderzoek intensief gebruik hebben gemaakt van High Density EMG, oftewel het 'matje' voor veelkanaals-oppervlakte-EMG.

Ditmaal was het de beurt aan Hans van Dijk, die als elektrotechnicus zeer nauw betrokken is geweest bij de ontwikkeling van het oppervlakte-EMG, en Bernd Lapatki, een Duitse hoogleraar orthodontie met speciale interesse voor de aangezichtsmusculatuur.

Dr. ir. Hans van Dijk werkt al sinds 1996 op de afdeling KNF van het UMC St Radboud. Zijn proefschrift behandeld een aantal experimentele en theoretische studies om het effect van het uitvallen van motorische axonen te kwantificeren en daarmee ziekteprocessen beter te begrijpen en te diagnosticeren. Hij gebruikt daarvoor de techniek van motor unit number estimation (MUNE), reeds in 1971 door McComas geïntroduceerd. Met deze techniek kan men een schatting maken van het aantal motor units, waaruit een CMAP is opgebouwd. Van Dijk gebruikte het oppervlakte-EMG om de MUNE-techniek te verbeteren, vooral door gebruik te maken van de additionele spatiotemporele informatie van individuele motor units, die het oppervlakte-EMG verschaft. Hij liet vervolgens zien dat ziekteprogressie bij ALS betrouwbaar gekwantificeerd kan worden met behulp van deze techniek.

Bernd Lapatki, hoogleraar in Ulm en reeds in Duitsland gepromoveerd, heeft gedurende zijn onderzoek in Nijmegen een speciaal, flexibel oppervlakte-EMG grid ontwikkeld, waarmee de aangezichtsspieren gemeten kunnen worden. Het lichtgewicht matje volgt naadloos de contouren van kaak en aangezicht, ook tijdens bewegingen. Met dit matje heeft hij de topografie van de aangezichtsspieren nauwkeurig in beeld gebracht bij een groep vrijwilligers, onder wie negen professionele trompetspelers, die in staat waren om diverse mond- en lipspieren selectief aan te spannen.

Naast dit onderzoek, werkt Professor Lapatki ook aan zogeheten 'slimme beugels', waarmee met behulp van geïntegreerde microsensoren de krachten die op individuele tanden vrijkomen tijdens orthodontische therapie, in drie richtingen gemeten kunnen worden. Zowel voor dit onderzoek, als voor zijn EMG studies, heeft Lapatki enkele prijzen in Duitsland gewonnen.

Na Maastricht en Twente willen wij graag nog andere afdelingen Klinische Neurofysiologie in den lande aan u voorstellen. Elke  afdeling is immers speciaal!

Daarom doet de redactie een oproep aan de hoofden der afdelingen KNF om uw afdeling in de kijker te zetten. Schrijf een kort stukje (rond de 250 woorden) over de bijzondere verricghtingen van uw afdeling en stuur het naar de redactie: info@neurofysiologica.nl.

Uw bijdrage zal in de volgende aflevering worden gepubliceerd!

IFCN 29th International Congress of Clinical Neurophysiology
28 oktober – 2 november, Kobe, Japan
http://www.iccn2010kobe.com

SFEMG/QEMG 2010
28 oktober – 2 november, Kobe, Japan
http://www.iccn2010kobe.com/registration.html

First International Symposium of the American Society of Neurophysiological Monitoring (ASNM)
4 - 6 November, Groningen

Essener Neurologietage
5 t/m 7 november, Essen, Duitsland

KNF toets (digitaal)
19 november 

KNF technologie najaaarabijeenkomst
19 november, Kempenhaeghe, Heeze

Boerhaave cursus 'KNF voor de algemeen neuroloog': KNF bij slaap- en bewustzijnsstoornissen
26 november, LUMC, Leiden

EMG & Nerve Conductions Homepage
Uitgebreide site met handige plaatjes en voorbeelden. Eigenaar: Joe Jabre.
http://www.teleemg.com/old_web/index.html

European chapter of the International Federation of Clinical Neurophysiology
http://ifnl.univ-lyon1.fr/ec-ifcn